Aanbiedingsbrief

Aalsmeer, 22 september 2026

Geachte raadsleden,

Voor u ligt de Programmabegroting 2027 en de meerjarenraming 2028- 2030. Deze begroting is de eerste begroting in de nieuwe raadsperiode. De begroting is opgesteld in een bijzondere overgangsfase, kort na de gemeenteraadsverkiezingen en de vorming van een nieuw college.

De programmabegroting 2027 bevat geen nieuw beleid. Zij is gebaseerd op bestaand beleid, eerder genomen besluiten en de autonome ontwikkelingen die zich sinds de vaststelling van de Programmabegroting 2026 hebben voorgedaan.
Daarmee vormt deze begroting een financieel en beleidsmatig vertrekpunt voor de nieuwe bestuursperiode.

Het coalitieakkoord bevat de ambities en prioriteiten van de nieuwe coalitie voor de komende jaren. Deze ambities zijn niet in deze programmabegroting verwerkt. De vertaling van het coalitieakkoord vindt plaats in het college-uitvoeringsprogramma.

Ontwikkeling van het financiële beeld
De financiële uitgangspositie voor deze begroting is eerder aan uw raad toegelicht in de brief Meerjarenbeeld 2027-2030 en belangrijke onderwerpen voor Aalsmeer en in de Kaderbrief 2027. In deze documenten zijn de autonome ontwikkelingen, de belangrijkste financiële kansen en risico's en de inhoudelijke opgaven voor de komende jaren in beeld gebracht. Daarnaast zijn de uitgangspunten vastgesteld die bij het opstellen van de Programmabegroting 2027 zijn gehanteerd.

De brief over het meerjarenbeeld maakte duidelijk dat de structurele financiële ruimte beperkt was en dat verschillende financiële ontwikkelingen nog onzeker waren.
In de Kaderbrief 2027 is dit beeld verder geactualiseerd.

Bij het opstellen van deze programmabegroting is een aantal van de genoemde financiële risico's en onzekerheden nader uitgewerkt. Voor een deel konden deze ontwikkelingen binnen de begroting worden opgelost of van dekking worden voorzien. Daarmee is het financiële beeld ten opzichte van de eerdere documenten geactualiseerd en verbeterd. Met deze programmabegroting leggen wij een structureel sluitende meerjarenbegroting aan uw raad voor.

Tegelijkertijd zijn niet alle risico's verdwenen. Een deel van de ontwikkelingen blijft afhankelijk van landelijke besluitvorming, economische en maatschappelijke omstandigheden en de verdere uitwerking van grote gemeentelijke opgaven. Deze risico's zijn opgenomen en toegelicht in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Het beschikbare weerstandsvermogen biedt ruimte om financiële tegenvallers op te vangen.

Meerjarenperspectief programmabegroting 2027
Het meerjarenperspectief 2027 – 2030 ziet er als volgt uit:

Uit bovenstaande tabel blijkt dat de begroting 2027 sluit met een positief begrotingsresultaat van € 1,734 miljoen.

Behalve de ontwikkelingen uit de Kaderbrief 2027 zijn de volgende ontwikkelingen onderdeel van deze programmabegroting:

• Raadsbrief meicirculaire 2026

Op 16 juni hebben wij u geïnformeerd over de financiële effecten volgend uit de meicirculaire 2026 en het 'nadere voorlopige macrobudget 2026 BUIG' en u toegezegd de gevolgen van beide documenten te verwerken in de programmabegroting 2027 (€ 0,6 miljoen voordelig).

• Besluitvorming over het Meerjarenprogramma Buitenruimte en de Meerjarenprognose grondexploitaties conform de besluitvorming van de raad op 18 juni jl.
• Budget ten behoeve van de 4e wethouder
• AA-claims
  In de brief Meerjarenbeeld 2027-2030 d.d. 6 mei is ingegaan op het traject met rondom de AA-claims. De claims waarover beide gemeenten overeenstemming hebben bereikt zijn onderdeel van deze programmabegroting.

van de programmabegroting.

• Rentelasten en – baten als gevolg van het actualiseren van de liquiditeitspositie
  Net als bij voorgaande begrotingen is de liquiditeitsprognose geactualiseerd. De totale financieringsbehoefte is weliswaar niet gewijzigd, maar de uitgaven hebben wel een andere fasering dan eerder verwacht. Dit resulteert in lagere rentelasten in 2027 tot en met 2029.
• In de Kaderbrief 2027 is ingegaan op de ontwikkeling van de energielasten. De budgetten zijn in deze programmabegroting bijgesteld op basis van bijgestelde ramingen.
• Eenmalige bijstelling in 2027 van de maatwerkbijdrage aan de Veiligheidsregio in verband met de latere oplevering van de brandweerkazerne dan waarmee in de programmabegroting rekening was gehouden en de versnelde afschrijving van de huidige kazerne.
• Bijstelling van de opbrengsten leges omgevingsvergunningen naar een realistisch niveau volgend uit het onderzoek naar de kostendekkendheid van de leges.

Een toelichting op alle financiële mutaties van deze programmabegroting zijn onderdeel van het hoofdstuk Financiën dat per programma is opgenomen.

Lasten en baten programmabegroting 2027
In de Financiële verordening is bepaald dat de raad de programma-indeling aan het begin van een raadsperiode vaststelt. In de auditcommissie van 20 mei is besloten de raad voor te stellen om huidige programma-indeling te behouden om zo de continuïteit te waarborgen. De programmabegroting van Aalsmeer bestaat daarmee uit acht programma’s.

In onderstaande grafiek zijn de uitgaven en inkomsten per programma grafisch in beeld gebracht. Het sociaal domein bepaalt een belangrijk deel van de uitgaven van de gemeentelijke begroting, de algemene uitkering van het Rijk de inkomsten.

Begrotingsevenwicht
Uit de tabel met het meerjarig begrotingsresultaat blijkt dat de begroting 2027-2030 een positief begrotingssaldo laat zien.
De Provincie Noord Holland toetst in haar rol als toezichthouder of de begroting ‘structureel in evenwicht’ is. Een begroting is structureel in evenwicht als de structurele lasten gedekt worden met structurele baten. Onderstaande tabel laat zien dat dit voor alle jaren het geval is.

Voor meer informatie over het structureel evenwicht verwijzen wij naar het overzicht van incidentele baten en lasten in deze programmabegroting.

Met een structureel en reëel sluitende begroting in 2027 voldoet Aalsmeer aan de voorwaarde van repressief toezicht. Net als ieder jaar geeft de Provincie daarover voor het einde van dit jaar haar oordeel.

Ontwikkeling weerstandsratio
Zoals in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing te vinden is bedraagt de weerstandsratio in deze programmabegroting 2,3. De ratio voor de beschikbare weerstandscapaciteit blijft daarmee, ondanks een actualisatie van de risico’s uitstekend.
Dat betekent dat we een voldoende grote buffer achter de hand hebben om incidentele risico’s, mochten deze zich onverhoopt voordoen, te kunnen opvangen. Omdat het hier om een incidentele buffer gaat is deze dus niet geschikt om structurele financiële tekorten op te vangen. Daarbij merken wij op dat deze ratio een momentopname is. Een hogere risicopositie of een lager weerstandsvermogen beïnvloedt de ratio.

In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt inzicht gegeven in de ontwikkeling van de financiële kengetallen. Hieruit blijkt dat de komende jaren de schuldquote oploopt als gevolg van het aantrekken van leningen om nieuw bezit te kunnen financieren, maar dat deze binnen een aanvaardbare bandbreedte blijft.

Ontwikkeling lokale heffingen
Daar waar het mogelijk is vraagt de gemeente kostendekkende tarieven voor geleverde diensten. Op deze manier worden de kosten gelegd bij degene die van de dienst gebruik maakt.
In de Kadernota 2025 is een onderzoek aangekondigd naar de kostendekkendheid van de heffingen en de leges. Dat onderzoek is nagenoeg afgerond. De uitkomsten zijn onderdeel van het raadsvoorstel belastingverordeningen 2027 (raad 17 december). Vooruitlopend daarop zijn op basis van de eerste resultaten de inkomsten leges omgevingsvergunningen in deze programmabegroting bijgesteld. Hiermee geven we uitvoering aan de recente aanbeveling (nr. 3) van de rekenkamercommissie.

De uitwerking van de uitgangspunten voor tariefindexatie uit hoofdstuk 3 van de Kaderbrief 2027 leidt tot de volgende ontwikkeling van de lokale woonlasten in 2027:

Een uitgebreide toelichting op de ontwikkeling van de inkomsten op de lokale heffingen is opgenomen in de paragraaf lokale heffingen van deze programmabegroting.

Investeringen, schuld en financieringsbehoefte
De komende jaren is sprake van een omvangrijk investeringsprogramma, met name voor onderwijshuisvesting, het zwembad, verkeer en de openbare ruimte. Hierdoor nemen de financieringsbehoefte, rentelasten en schuldpositie toe. Hoewel de financiële kengetallen binnen de signaleringswaarden blijven, neemt de financiële flexibiliteit af.
In onderstaande grafiek is de ontwikkeling van de vaste schulden versus de rentelasten opgenomen.

Septembercirculaire 2026
Op het moment van het aanbieden van deze begroting is de septembercirculaire van het Rijk net een paar dagen binnen. Omdat dit te laat is om de uitwerking van deze circulaire nog in deze begroting te verwerken ontvangt u daarom op korte termijn een raadsvoorstel met een toelichting op de ontwikkelingen uit de septembercirculaire en de financiële effecten daarvan. Dit voorstel wordt voor dezelfde raadsvergadering geagendeerd als de programmabegroting, zodat u de uitkomsten hierbij kunt betrekken.

Vooruitblik
De nieuwe raadsperiode vraagt om een verbinding tussen ambities en financiële mogelijkheden. Het college-uitvoeringsprogramma vormt de volgende stap. Daarin worden de ambities uit het coalitieakkoord concreet gemaakt en in de tijd geplaatst. Ook worden de benodigde middelen in beeld gebracht.
Het uitgangspunt is dat nieuwe ambities pas financieel worden verwerkt nadat daarover integrale besluitvorming heeft plaatsgevonden.

Met deze programmabegroting leggen wij een actuele en realistische basis voor het begrotingsjaar 2027 en de daaropvolgende jaren. Wij stellen uw raad voor de Programmabegroting 2027 vast te stellen.

Burgemeester en wethouders gemeente Aalsmeer